Kadencja członka zarządu w spółce kapitałowej

Kadencja – Wygaśnięcie mandatu członka organu spółki kapitałowej

Mandat przysługuje osobie pełniącej funkcję członka organu spółki kapitałowej od momentu jego powołania, kiedy dochodzi do nawiązania członkostwa, do momentu wygaśnięcia mandatu. Mandat wygasa – co do zasady – gdy upływa kadencja, jednak może też w określonych okolicznościach wygasnąć przed upływem kadencji, tj. wskutek śmierci, rezygnacji, odwołania itd.

Czas trwania kadencji

W przypadku spółki z o.o. kadencja nie musi zostać określona w umowie spółki, gdyż w stosunku
do zarządu spółki z o.o. (art. 202 § 1 k.s.h.) oraz rady nadzorczej i komisji rewizyjnej spółki (art. 216 § 1 oraz art. 218 § 1 k.s.h.) z ustawy wynika domniemanie kadencji rocznej, czyli mandat wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji. Precyzując, mandat wygasa w dniu zamknięcia zgromadzenia wspólników, w czasie którego podjęto uchwałę zatwierdzającą sprawozdanie finansowe.
W przypadku spółki z o.o. w umowie spółki można zmienić zasadę kadencji jednorocznej
i wprowadzić kadencję kilkuletnią, a nawet powołać członka zarządu na czas nieoznaczony, gdyż przepisy ustawy nie zawierają ograniczeń co do długości kadencji.
Natomiast w przypadku spółki akcyjnej kadencja członka zarządu oraz rady nadzorczej spółki powinna zostać oznaczona w statucie, gdyż ustawa nie zawiera w tym względzie domniemania kadencji rocznej. Nie jest jednak dopuszczalne wprowadzenie kadencji na czas nieoznaczony, gdyż zgodnie z art. 369 § 1 oraz art. 386 § 1 k.s.h. kadencja organów w spółce akcyjnej nie może być dłuższa niż pięć lat. Nie ogranicza to oczywiście możliwości powołania danej osoby na kolejną kadencję, co może nastąpić nie wcześniej niż na rok przed upływem bieżącej kadencji (art. 369 § 1 zd. 3 k.s.h.).

Moment wygaśnięcia mandatu – koncepcja prolongacyjna

Sporne w literaturze jest ustalenie momentu wygaśnięcia mandatu w związku z upływem kadencji na podstawie przepisu art. 202 § 2 oraz art. 369 § 4 k.s.h., zgodnie z którymi mandat wygasa najpóźniej
z dniem odbycia zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. W uchwale z dnia 24.11.2016r., sygn. akt: III CZP 72/16,
SN zaprezentował stanowisko, zgodnie z którym ostatnim pełnym rokiem obrotowym w rozumieniu powyższych przepisów jest ostatni rok obrotowy, który rozpoczął się w czasie trwania kadencji członka rady nadzorczej spółki akcyjnej. Wygaśnięcie mandatu w związku z upływem kadencji powinno być ustalane na takich samych zasadach dla kadencji rocznej i kilkuletniej oraz w taki sam sposób dla spółki z o.o. i spółki akcyjnej. Oczywiście w każdym przypadku modyfikacje w tym zakresie mogą wprowadzać umowa spółki albo statut. Wspomnieć należy jednak, iż obliczanie kadencji według pełnych lat obrotowych na podstawie przepisu art. 202 § 2 oraz art. 369 § 4 k.s.h. daje różnicę pomiędzy kadencją jednoroczną a kadencją dwuletnią. W konsekwencji, jeżeli kadencja dłuższa niż rok nie pokrywa się z latami obrotowymi, to czas pełnienia funkcji przedłuża się na okres od upływu kadencji do dnia odbycia zgromadzenia zatwierdzającego sprawozdanie za ostatni pełny rok sprawowania funkcji przez członka. Jak podkreślił SN w uzasadnieniu uchwały, miarodajna w tym zakresie jest wypracowana w doktrynie koncepcja prolongacyjna.

Rezygnacja jako przyczyna wygaśnięcia mandatu

Wygaśnięcie mandatu może być również skutkiem rezygnacji. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego (uchwała z dnia 31.03.2016r., sygn. akt: III CZP 89/15) złożenie oświadczenia woli
o rezygnacji przez członka zarządu spółki kapitałowej powinno zostać dokonane zgodnie z ogólną zasadą reprezentacji biernej, tj. wobec jednego członka zarządu lub prokurenta (art. 205 § 2 oraz art. 373 § 2 k.s.h.).

Jeśli zainteresował Cię powyższy materiał skontaktuj się z nami.